Stres i napięcie nerwowe mają niebagatelny wpływ na funkcjonowanie układu pokarmowego. Mogą one powodować dolegliwości, które nie tylko obniżają komfort życia, ale mogą również prowadzić do poważniejszych problemów zdrowotnych. Dlatego tak ważne jest, aby w kontekście niestrawności zwrócić uwagę na wpływ stresu i odpowiednio ukierunkować leczenie. W tym artykule przyjrzymy się, jak stres wpływa na układ trawienny oraz jakie naturalne metody mogą pomóc w radzeniu sobie z niestrawnością na tle nerwowym.

Co jest stresorem dla organizmu?

Codziennie nasze ciało styka się ze środowiskiem zewnętrznym i na nie reaguje. Informacje z otaczającego świata mogą budzić reakcję pozytywną, być nam obojętne lub rozpoznajemy je jako zagrożenie. Stres jest potrzebny, bo uczy nas jak przystosować się do świata i mobilizuje do obrony przed czymś, co może nam szkodzić.

Zwykle kojarzymy stres z napięciem emocjonalnym, jednak stresorami są również inne czynniki. Organizm reaguje między innymi na substancje toksyczne w środowisku, hałas, nadmiar sztucznego światła, zmęczenie, pośpiech, niewystarczającą ilość snu, mechaniczne urazy czy nadmierny wysiłek fizyczny.

Mechanizmy stresowe uruchamiane są w ciele po to, aby na koniec doprowadzić organizm do równowagi. Jednak przewlekłe narażenie na stresory sprawia, że możemy przekroczyć tę graniczną linię, za którą powrót do dobrostanu jest znacząco utrudniony lub niemożliwy. Dzieje się tak, gdy nasze tkanki i narządy przyzwyczają się do innego trybu pracy lub ulegną uszkodzeniu i nie będą właściwie sprawować swoich funkcji.

Jak stres wpływa na układ trawienny?

Stres wpływa na pracę całego ciała, ale skupmy się dziś na jego wpływie na pracę układu trawiennego. Pod wpływem wydzielanych w stresie neuroprzekaźników i hormonów możemy zaobserwować zmiany takie jak:

• zmniejszenie przepływu krwi w naczyniach trzewnych zaopatrujących w składniki odżywcze i tlen tkanki układu pokarmowego – w czasie reakcji stresowej organizm przekierowuje zasoby krwi do najważniejszych organów m.in. mięśni szkieletowych i mózgu;
• zmniejszenie wydzielania śliny i enzymów trawiennych – w czasie stresu organizm uważa trawienie za czynność mniej ważną;
• zaburzenia perystaltyki układu pokarmowego – u niektórych osób obserwujemy zwolnienie perystaltyki, co może skutkować wzdęciami, zaparciami i uczuciem ciężkości. Inne osoby będą cierpieć na skurcze głodowe i biegunki;
• nadmierne obciążenie wątroby zmuszonej do szybszego usuwania metabolitów wskutek zwiększonej przemiany materii oraz produkcji większej ilości glukozy w procesie glikogenolizy;
• zahamowanie procesu wydzielania insuliny przez trzustkę;
• zaburzenia w regeneracji błon śluzowych, co między innymi może się przełożyć na niszczący wpływ kwasu solnego na osłabione śluzówki żołądka (powstanie nadżerek i wrzodów);
• zwiększone napięcie w jamie brzusznej oraz nieprawidłowa praca przepony może skutkować powstaniem refluksu.

Bardzo ważna uwaga: dolegliwości w układzie pokarmowym dodatkowo budzą w pacjencie strach, że ma do czynienia z jakąś poważną chorobą, zwłaszcza kiedy badania nie wykazują ich organicznego podłoża. Brak świadomości tego, że to właśnie stres mógł je wywołać, potęguje reakcję stresową.

Jakie objawy ze strony układu pokarmowego możemy zauważyć w stresie?

Niestrawność na tle nerwowym objawia się różnorodnie, jednak najczęściej występują:

• uczucie ciężkości w żołądku po posiłkach;
• bóle i skurcze brzucha;
• wzdęcia i nadmierne gazy;
• odbijanie się i kwaśny posmak w ustach;
• nudności, a czasem nawet wymioty;
• zgaga i pieczenie w przełyku;
• brak apetytu;
• zaparcia lub biegunki;
• powiększenie obwodu brzucha.

Jak możemy niwelować wpływ stresu na układ pokarmowy?

Bardzo ważne jest zdanie sobie sprawy, że przynajmniej za część naszych objawów może odpowiadać sytuacja stresowa. Dzięki tej świadomości łatwiej będzie sobie radzić z objawami i dojść do zdrowia. Przede wszystkim należy:

• zastanowić się i znaleźć źródło stresu, a następnie spokojnie przeanalizować możliwości zaradzenia problemowi;
• zadbać o to, aby codzienne pokarmy były dobrej jakości i niosły ze sobą wiele wartości odżywczych bo silny organizm jest odporniejszy na stres;
• zadbać o regularność posiłków i właściwe porcje – takie, które dodatkowo nie obciążą przewodu pokarmowego;
• zadbać o higienę swojego otoczenia i pozbycie się z niego jak największej ilości cywilizacyjnych toksyn;
• zadbać o równowagę między pracą a odpoczynkiem, zwolnić tempo życia i delegować zadania na innych;
• wdrożyć łagodną, ale regularną aktywność fizyczną – ruch nie tylko minimalizuje stres, ale wpływa także świetnie na pracę przewodu pokarmowego i metabolizm;
• zadbać o zdrowy i odpowiednio długi sen – w czasie snu odbywają się procesy regeneracyjne i oczyszczające w przewodzie pokarmowym;
• znaleźć takie zajęcie lub hobby, które da odetchnąć głowie – pamiętajmy tylko, że niektóre nawyki takie jak picie alkoholu, palenie tytoniu czy nadmierne podjadanie nie są tą właściwą drogą do niwelowania stresu;
• wdrożyć techniki relaksacyjne takie jak np. medytacja, ćwiczenia oddechowe czy joga.

Jeśli mamy trudności z poradzeniem sobie z sytuacją stresową, nie bójmy się poprosić o pomoc bliskich lub w razie konieczności zasięgnąć porady fachowca.

Rola ziół we wspomaganiu leczenia niestrawności spowodowanej stresem

Zioła stanowią dla nas nieocenione wsparcie w leczeniu dolegliwości ze strony układu pokarmowego spowodowanych stresem. Trzeba jednak pamiętać, że ich zadaniem jest przede wszystkim danie nam sił do wprowadzenia stałych zmian w życiu, które dadzą nam szansę przywrócenia równowagi w organizmie. Nie można ich uważać za czynnik zastępujący nam pracę nad swoim stylem życia i reakcjami na stres.

Jakie korzyści możemy uzyskać stosując zioła?:

• działanie uspokajające i przeciwlękowe – np. chmiel, kozłek, melisa;
• działanie nasenne – np. lawenda, męczennica;
• działanie przeciwdepresyjne – np. dziurawiec;
• działanie stymulujące wydzielanie soków trawiennych i regulujące perystaltykę – np. arcydzięgiel, tatarak, krwawnik;
• działanie rozkurczowe – np. mięta, koper włoski;
• działanie ochronne na śluzówki przewodu pokarmowego – np. prawoślaz, ślaz, len, tatarak;
• działanie przeciwwzdęciowe i wiatropędne – np. koper włoski, kminek;
• działanie wzmacniające barierę jelitową – np. pięciornik kurze ziele;
• działanie prebiotyczne – np. dzika róża, jarzębina, mniszek lekarski;
• działanie wspomagające pracę wątroby – np. mniszek lekarski.

Bardzo dobrym przykładem połączenia ziół wyciszających stres i przywracających dobrostan w układzie pokarmowym jest ziołowa mieszanka HARMONIX. Odpowiednia, regularna kuracja pozwoli na obniżenie natężenia reakcji stresowych, poprawi jakość i długość snu, poprawi wydzielanie soków trawiennych i wyreguluje perystaltykę w układzie pokarmowym. Te działania przywrócą komfort życia, złagodzą następstwa stresu i dadzą nam siłę do podjęcia koniecznych zmian.

Podsumowanie

Niestrawność na tle nerwowym to częsty problem, zwłaszcza w dzisiejszych stresujących czasach. Kluczowym elementem walki z tą dolegliwością jest zadbanie o zdrowie psychiczne, a także wspieranie układu trawiennego naturalnymi metodami. Pamiętajmy, że regularne praktykowanie relaksu, zdrowa dieta i stosowanie ziół mogą przynieść ulgę i poprawić jakość życia.