Nadciśnienie tętnicze w ponad 90% przypadków rozwija się samoistnie na skutek działania wielu czynników związanych z naszym trybem życia i środowiskiem zewnętrznym. Oczywiście istnieją osoby, które mają do jego wystąpienia dodatkowo predyspozycje genetyczne. Jednak wcale nie muszą się one ujawnić w pełni, o ile na co dzień dbamy o podstawowe zasady zdrowotne. Przyjrzyjmy się temu, co może być przyczyną powstania nadciśnienia i jak możemy temu zaradzić, stosując naturalne metody.

Rodzaje nadciśnienia

Nadciśnieniem tętniczym określamy stan, w którym ciśnienie rozkurczowe jest wyższe niż 90 mm Hg, a ciśnienie skurczowe jest wyższe niż 140 mm Hg. Możemy je podzielić na:

• nadciśnienie pierwotne – powstające z przyczyn zewnętrznych, jest to najczęstszy rodzaj nadciśnienia;
• nadciśnienie wtórne – będące wynikiem różnych chorób, między innymi nerek, gruczołów wydzielania wewnętrznego, naczyń krwionośnych, układu nerwowego. Może się pojawić w wyniku ostrego stresu np. pourazowego czy oparzeniowego. Może też być związane ze stosowaniem narkotyków lub jako objaw uboczny stosowanych leków. Ten rodzaj nadciśnienia jest rzadki.

Czynniki, które sprzyjają nadciśnieniu tętniczemu

Niektórzy ludzie mogą mieć predyspozycje genetyczne do rozwoju nadciśnienia i są bardziej narażeni na pojawienie się tego objawu. Nie mamy również wpływu na swój wiek, wraz z którym maleje elastyczność naczyń krwionośnych. Jednak można tego problemu uniknąć lub zminimalizować jego ryzyko, eliminując pewne niesprzyjające zdrowiu czynniki ze swojego życia.

Do tych czynników należą m.in.:

• otyłość – zwłaszcza otyłość brzuszna wpływa na wzrost oporu naczyniowego oraz wydzielanie substancji hormonalnych, które mogą podwyższać ciśnienie krwi;
• brak aktywności fizycznej – siedzący tryb życia, brak regularnej aktywności fizycznej sprzyja wzrostowi masy ciała i zaburzeniom równowagi hormonalnej, co może prowadzić do rozwoju nadciśnienia;
• niezdrowa dieta – źle zbilansowana dieta, nie dostarczająca nam wszystkich składników zdrowotnych, witamin, mikroelementów i antyoksydantów może zwiększać ryzyko nadciśnienia;
• palenie tytoniu – palenie papierosów prowadzi do zwężenia naczyń krwionośnych, co podnosi ciśnienie tętnicze. Dodatkowo, długotrwałe palenie przyczynia się do uszkodzenia ścian naczyń krwionośnych, co może prowadzić do nadciśnienia;
• nadmierna konsumpcja alkoholu – regularne spożywanie dużych ilości alkoholu może podnosić ciśnienie krwi. Duża ilość alkoholu wpływa na układ sercowo-naczyniowy, prowadząc do wzrostu ciśnienia;
• narkotyki, substancje toksyczne w otoczeniu, nadmiar metali ciężkich - substancje osłabiające cały organizm mogą generować nadciśnienie tętnicze;
• stres i czynniki psychiczne – długotrwały stres oraz przewlekłe napięcie mogą prowadzić do wzrostu ciśnienia tętniczego. Pod wpływem stresu organizm wytwarza hormony, które mogą podwyższać ciśnienie krwi;
• hormony i zaburzenia równowagi hormonalnej – problemy z układem hormonalnym, takie jak nadczynność tarczycy, zespół Cushinga, czy zaburzenia pracy nerek, mogą prowadzić do nadciśnienia;
• zaburzenia snu – problemy ze snem prowadzą do słabszej regeneracji organizmu, zakłócenia rytmu serca i zwiększenia wpływu stresu na organizm.

Działania niefarmakologiczne obniżające ciśnienie krwi

Zarówno osoby, które próbują zmniejszyć ciśnienie krwi bez stosowania leków jak i te, którym lekarz zaordynował terapię obniżającą ciśnienie powinny wprowadzić działania niefarmakologiczne. Należą do nich:

• zdrowa nieprzetworzona dieta – pokarmy bogate w substancje odżywcze, minerały i witaminy, antyoksydanty i omega-3 kwasy; odpowiednia dla danej osoby wartość kalorii i ilość posiłków; nieprzejadanie się. W wielu badaniach dobrze oceniana jest dieta śródziemnomorska i dieta DASH. Badacze zwracają także uwagę na unikanie nadmiaru fruktozy w diecie. W dobrym trawieniu i przyswajaniu wspomóc nas mogą zioła takie jak korzeń arcydzięgla, kłącze tataraku czy szyszki chmielu;
• odpowiednie nawodnienie – zapewnia właściwą ilość płynów w naczyniach krwionośnych, poprawia detoksykację organizmu i pozytywnie wpływa na filtrację nerkową;
• regularna aktywność fizyczna – codzienny spacer, nordic walking, lekkie bieganie, pływanie, jazda na rowerze to aktywności dostępne dla większości z nas. Nawet już 30 minut codziennego ruchu potrafi obniżyć ciśnienie krwi, poprawić ogólną wydolność ustroju i, co wykazały badania, zmniejszyć umieralność (!). Nie przynoszą tego efektu ćwiczenia zwiększające ilość mięśni, ale bez komponentu ruchowego;
• redukcja stresu – warto włączyć do swoich zajęć techniki relaksacyjne, medytację czy zajęcia z jogi, które wyciszają emocje. Dodatkowo możemy się wspomagać ziołami wyciszającymi reakcje nerwowe i łagodzącymi lęki takimi jak np. korzeń kozłka, liść melisy, szyszki chmielu czy kłącze tataraku;
• poprawa jakości snu – warto kłaść się do łóżka i wstawać rano w zgodzie z naturalnym zegarem dobowym. Unikajmy niebieskiego światła od ekranów wieczorami, przewietrzmy sypialnie i zadbajmy o kojącą atmosferę. Warto spać 7-9 godzin w ciągu doby dając ciału czas na regenerację. Można też wspomóc dobry sen takimi ziołami jak np. kwiat lawendy, korzeń kozłka czy szyszki chmielu;
• odpowiednia masa ciała – zarówno ruch jak i zdrowa dieta wspomogą nas w utrzymaniu właściwej masy ciała. Przy otyłości nawet nieznaczna utrata kilogramów (5-10%) może znacząco wpłynąć na obniżenie ciśnienia krwi;
• unikanie nadmiernego spożycia alkoholu i palenia papierosów – substancje toksycznie wpływające na naczynia krwionośne nie służą naszemu ciału nawet jeśli nie mamy nadciśnienia. A ich odstawienie może dać nam bardzo szybko widoczną poprawę wyników pomiarów ciśnienia. Dodatkowo wykazano, że palenie zwiększa globalne ryzyko wystąpienia choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu oraz choroby tętnic obwodowych;
• unikanie spożywania napojów energetyzujących – zawarte w nich składniki mogą podnosić ciśnienie krwi.

Wszystkie te zmiany, które możemy wprowadzić mogą istotnie obniżyć ciśnienie krwi u osób bez leków i zwiększyć skuteczność leczenia osób, którym należało już włączyć farmakoterapię. Dodatkowo redukowane jest także ryzyko powikłań w układzie sercowo-naczyniowym. To czy wdrożymy te działania zależy tylko od nas!

Ziołowe wsparcie w leczeniu nadciśnienia

Fitoterapia pełni rolę pomocniczą w leczeniu wysokiego ciśnienia krwi. Można w porozumieniu z lekarzem zastosować zioła o działaniu hipotensyjnym jak np.

• ekstrakty z ziela jemioły – wywiera działanie obniżające ciśnienie krwi poprzez rozszerzenie dużych naczyń krwionośnych oraz działanie moczopędne. Dodatkowo jemioła może zmniejszać zmiany miażdżycowe w naczyniach krwionośnych;
• kwiat głogu – wspiera pracę serca (działanie kardiotoniczne) i pomaga obniżać ciśnienie krwi (wpływ hipotensyjny);
• ziele serdecznika – poprawia siłę pracy serca i nieznacznie obniża ciśnienie tętnicze;
• liść ruty – stosowany pomocniczo w nadciśnieniu, nadmiernej przepuszczalności naczyń krwionośnych oraz przeciwmiażdżycowo;
• czosnek – wspomaga zdrowie serca i łagodnie obniża ciśnienie krwi;
• owoc aronii – w badaniach wykazano, że aronia może obniżać ciśnienie krwi poprzez poprawę funkcji naczyń krwionośnych, zmniejszenie stanu zapalnego oraz poprawę elastyczności naczyń;
• kwiat hibiskusa – niektóre badania wskazują, że napar z hibiskusa może pomóc w obniżeniu ciśnienia krwi;
• ziele nawłoci – działa moczopędnie oraz łagodnie obniża ciśnienie tętnicze.

Bardzo przydatne są także zioła łagodzące reakcje stresowe i lękowe będące jedną z przyczyn powstania nadciśnienia. Poprawią one także jakość i długość regenerującego snu. Do takich ziół należą między innymi:

• korzeń kozłka;
• szyszki chmielu;
• kwiat lawendy;
• liść melisy;
• kłącze tataraku;
• korzeń arcydzięgla.

Dzięki zawartości soku z aronii oraz powyższych ziół wyciszających nasz ziołowy HARMONIX staje się dobrym wsparciem w terapii nadciśnienia towarzyszącego sytuacjom stresowym.

Dzięki dobremu całościowemu wpływowi na krążenie krwi oraz wsparciu ziół takich jak kwiat głogu, ziele nawłoci oraz resveratrol ze skórek winogron nasz preparat VENONIX jest do rozważenia jako środek wspierający leczenie nadciśnienia przebiegającego z zastojem żylnym i słabą pracą serca.

Czy nadciśnienie tętnicze będzie nam towarzyszyć do końca życia?

Okazuje się, że nadciśnienie tętnicze nie jest wyrokiem brania leków do końca życia, ale czy tak będzie, zależy od nas samych. 

Lekarz może rozważyć zaprzestanie leczenia farmakologicznego jeśli pacjent należy do grupy niskiego ryzyka (np. nie ma chorób dodatkowych obciążających organizm) oraz ściśle przestrzega zasad zdrowego trybu życia co widać w poprawie i stałości dobrych wyników w codziennych pomiarach ciśnienia krwi. 

Bywa często (zwłaszcza u osób młodych i nie obciążonych innymi chorobami), że nadciśnienie powstałe z powodu nagłego lub przewlekłego stresu potrafi trwale ustąpić po jakimś czasie, gdy ten stres zostanie zminimalizowany.

Zmniejszanie dawek leków nie powinno następować w sposób nagły. Czasem może to bowiem spowodować tzw „efekt z odbicia”. O czasie i metodzie odstawiania leków poinstruuje nas lekarz prowadzący.

Podsumowanie

Niezależnie od tego czy obniżamy ciśnienie lekami zleconymi przez prowadzącego lekarza, czy mimo nadciśnienia nie podjęliśmy jeszcze terapii wprowadzenie zmian w naszym codziennym życiu zawsze korzystnie wpłynie na nasze zdrowie. Pomocne w terapii może być także wsparcie jakie oferują zioła lecznicze.