Niedoczynność tarczycy to jedno z najczęstszych zaburzeń hormonalnych, które potrafi skutecznie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Zmęczenie, senność, przybieranie na wadze, pogorszenie nastroju czy problemy z koncentracją – to tylko niektóre z objawów, które mogą towarzyszyć spowolnionej pracy tarczycy. Choć podstawą leczenia pozostaje terapia hormonalna pod okiem endokrynologa, wiele osób szuka sposobów, by dodatkowo wesprzeć organizm i poprawić samopoczucie. Warto więc przyjrzeć się bliżej temu, jak można łagodzić objawy niedoczynności tarczycy na co dzień – dietą, stylem życia i prostymi nawykami, które mają realny wpływ na zdrowie i energię do działania.

Co to jest niedoczynność tarczycy

Tarczyca to niewielki narząd, który produkuje ważne dla naszego organizmu hormony: tyroksynę (T4) i trójjodotyroninę (T3). Kontrolują one tempo metabolizmu całego ciała, wpływają na rozwój układu nerwowego, regulują pracę serca, mięśni i gospodarkę cieplną organizmu. Produkcja tych hormonów jest nadzorowana przez przysadkę mózgową – wydzielany przez nią hormon tyreotropowy (TSH) pobudza pracę wydzielniczą tarczycy.

Układ hormonalny działa jak dobrze zorganizowany system kontroli. Jeśli we krwi jest za dużo hormonów tarczycy (T3 i T4), przysadka mózgowa „dostaje sygnał”, żeby przestać wydzielać hormon TSH. Gdy hormonów jest za mało – przysadka zwiększa produkcję TSH, by pobudzić tarczycę do pracy. Dzięki temu u zdrowej osoby ilość hormonów utrzymuje się na odpowiednim poziomie, zgodnym z potrzebami organizmu.

Niedoczynność tarczycy to zaburzenie endokrynologiczne wynikające z niedostatecznej produkcji hormonów tarczycy. Choć przysadka wydziela dużą ilość TSH, to produkcja T3 i T4 jest niewystarczająca. Przyczyn zaburzeń pracy tarczycy może być wiele. Należą do nich między innymi:

• znaczny niedobór jodu, ale także innych mikroelementów (np. żelaza, cynku selenu) i witamin (np. B2, B3, B6, B12);
• choroby zapalne tarczycy, np. choroba Hashimoto, poporodowe zapalenie tarczycy;
• stosowanie niektórych leków, np. amiodaronu, jodowych środków kontrastowych;
• choroba przysadki mózgowej;
• usunięcie (chirurgiczne) tarczycy lub jej zniszczenie jodem promieniotwórczym, stosowanym m.in. w przypadku choroby Gravesa i Basedowa czy raka tarczycy.

Co się dzieje w organizmie, gdy tarczyca za słabo pracuje?

Hormony tarczycy regulują tempo przemiany materii w komórkach, czyli to, jak organizm przetwarza składniki odżywcze w energię. Kiedy ich brakuje, procesy metaboliczne zwalniają. W efekcie wszystkie narządy pracują mniej wydajnie – serce pompuje wolniej, jelita działają ospale, a mózg ma mniej „paliwa” do pracy. To właśnie dlatego niedoczynność tarczycy powoduje uczucie zmęczenia, senność czy spowolnienie myślenia. Co do zasady leczenie niedoczynności polega na uzupełnianiu brakującego hormonu w formie doustnych tabletek. Jednak nasz styl życia jest równie ważny, aby uporać się z symptomami choroby.

Jak niedoczynność tarczycy może dawać o sobie znać w różnych układach organizmu? O czym pamiętać, żeby złagodzić symptomy choroby?

1. Spowolnienie metabolizmu, które towarzyszy niedoczynności tarczycy, najczęściej objawia się ciągłym uczuciem osłabienia i szybkim męczeniem się nawet przy niewielkim wysiłku. Brakuje nam energii i werwy, reakcje stają się wolniejsze, a tempo mówienia czy poruszania się często nieco spada. Dodatkowo wielu osobom towarzyszy uczucie chłodu – łatwo marzną, nawet gdy innym jest ciepło. Mimo wszystko należy pamiętać, że codzienna aktywność fizyczna, choćby w postaci spaceru, poprawi wydolność mięśni i krążenie krwi i mimo trudności nie możemy o niej zapominać.
2. Niedoczynność tarczycy odbija się również na wyglądzie skóry i włosów. Twarz staje się blada, czasem przybiera ziemisty odcień, a skóra jest sucha i szorstka w dotyku. W niektórych miejscach może pojawiać się nadmierne rogowacenie lub złuszczanie naskórka, a gruczoły potowe pracują mniej intensywnie, przez co skóra traci naturalny blask. Charakterystyczny jest także tzw. obrzęk śluzowaty – obrzęk znajdujący się tuż pod skórą, który sprawia, że rysy twarzy wydają się pogrubiałe, a oczy i dłonie lekko opuchnięte. Zmiany dotyczą również włosów – stają się suche, łamliwe i przerzedzone. U części osób przerzedzają się także brwi i rzęsy. Pamiętajmy więc o doborze właściwych, dobrze nawilżających i natłuszczających kosmetyków, których składniki nie powodują dodatkowego przesuszenia skóry. Warto także wspomagać się od wewnątrz preparatami, takimi jak Collanix, który uzupełnia niedobory kolagenu, witamin i minerałów oraz wspomaga gojenie się mikrouszkodzeń na skórze (za sprawą ziół krzemionkowych). Jest to ważne także dlatego, że niedoczynność tarczycy może być spowodowana m.in. deficytem substancji odżywczych.
3. Zmiany spowodowane niedoczynnością tarczycy mogą dawać o sobie znać także w sposobie mówienia i oddychania. Głos staje się ochrypły i przytłumiony, jakby „przygaszony” – to efekt pogrubienia strun głosowych i powiększenia języka. Oddychanie bywa płytsze i wolniejsze, a niektóre osoby zmagają się z uczuciem zatkanego nosa, chrypki czy nawracających infekcji górnych dróg oddechowych. W cięższych przypadkach może dojść do poważniejszych problemów z oddychaniem. Warto więc wprowadzić do codziennej rutyny ćwiczenia oddechowe, które poprawiają dotlenienie organizmu, redukują stres i napięcie, a także wzmacniają układ oddechowy i odpornościowy.
4. Gdy tarczyca działa zbyt wolno, spowalnia również praca układu trawiennego. Jelita się „rozleniwiają”, co często prowadzi do przewlekłych zaparć. W bardzo ciężkich przypadkach może dojść nawet do zablokowania jelit. U osób z długo nieleczoną niedoczynnością może też gromadzić się płyn w jamie brzusznej, a czasem również wokół serca i płuc. Postawmy na zdrowe naturalne jedzenie, regularność posiłków i nie zaniedbujmy aktywności fizycznej. Dodatkowo można wspomagać trawienie ziołami zawartymi w mieszankach HARMONIX lub CEMMUNIX Herbal.
5. Przy niedoczynności tarczycy również nerki pracują wolniej. Woda nie jest tak sprawnie usuwana z organizmu, przez co może się gromadzić w tkankach. Zazwyczaj nie daje to wyraźnych objawów, ale w cięższych przypadkach może prowadzić do zatrzymania wody i powstawania obrzęków. Nie wolno jednak unikać picia odpowiedniej ilości płynów, a pracę nerek wspomaga aktywność fizyczna. Wspomóc się można także łagodnymi ziołami moczopędnymi, np. naparem z liści pokrzywy lub gotowym preparatem VENONIX.
6. Niedoczynność tarczycy potrafi też dać o sobie znać w układzie nerwowym. Często pojawia się uczucie mrowienia lub drętwienia dłoni, zwłaszcza w nocy, co wynika z ucisku na nerwy w nadgarstkach. Ruchy i reakcje stają się nieco wolniejsze niż zwykle, a u niektórych osób może dojść także do delikatnego pogorszenia słuchu. Wsparcie dla układu nerwowego niosą witaminy z grupy B, a także minerały, np. magnez, cynk i selen. Ich codzienne dawki znajdziemy w preparacie COLLANIX.
7. W przebiegu niedoczynności tarczycy ciało często staje się jakby „cięższe” i mniej chętne do ruchu. Mięśnie szybciej się męczą, czasem bolą lub łapią skurcze. Ruchy bywają wolniejsze, a stawy – szczególnie kolanowe – mogą puchnąć i dawać uczucie sztywności. To wszystko sprawia, że codzienne czynności wymagają nieco więcej wysiłku niż zwykle. Nie zaniedbujmy jednak aktywności fizycznej, która zmniejsza te niekorzystne objawy.
8. Hormony tarczycy mają wpływ także na płodność i życie intymne. U kobiet mogą pojawiać się nieregularne lub bardziej obfite miesiączki, czasem także trudności z zajściem w ciążę czy jej utrzymaniem. U mężczyzn natomiast choroba może powodować spadek libido i niekiedy problemy z erekcją. To wrażliwe objawy, ale warto o nich mówić – często ustępują po wyrównaniu hormonów i odpowiednim leczeniu. Dodatkowo warto pamiętać, że prawidłowe wydzielanie hormonów płciowych zaburzyć może też stres i rozregulowany zegar dobowy. Zadbajmy więc o odpowiednie pory kładzenia się spać i wstawania oraz o wystarczająco długi sen. W łagodzeniu stresu i problemach ze snem pomóc może mieszanka Harmonix.
9. Zaburzenia pracy tarczycy mogą wpływać również na funkcjonowanie psychiczne. Wiele osób skarży się na trudności z koncentracją, gorszą pamięć, spowolnienie myślenia i obniżony nastrój. Niekiedy pojawia się depresja lub wahania emocji. W bardzo ciężkich, nieleczonych przypadkach mogą wystąpić poważniejsze zaburzenia psychiczne, ale obecnie zdarza się to rzadko dzięki wczesnemu rozpoznaniu choroby. Jeśli zmagamy się z problemami stresowymi przy niedoczynności tarczycy, można sięgnąć po zioła HARMONIX, które z jednej strony uspokoją nasz umysł, a z drugiej wesprą zaburzone w przebiegu niedoczynności procesy trawienne.

Nie każda osoba z niedoczynnością tarczycy doświadcza takich samych objawów. Ich rodzaj i natężenie zależą od indywidualnej wrażliwości organizmu oraz stopnia niedoczynności. Nie warto jednak lekceważyć drobnych symptomów – wczesna reakcja pozwala szybciej przywrócić równowagę i uniknąć poważniejszych konsekwencji.

Podsumowanie

Leczenie niedoczynności tarczycy polega przede wszystkim na przyjmowaniu hormonów tarczycy, które uzupełniają niedobory i pozwalają organizmowi funkcjonować prawidłowo. Pamiętajmy jednak, że możemy sobie także pomóc poprzez zdrowy styl życia – regularne ćwiczenia, dobrze zbilansowaną dietę i odpowiednią regenerację. Leczenie farmakologiczne w połączeniu ze zmianą codziennych nawyków daje najlepsze efekty dla naszych sił witalnych i samopoczucia.